Aynı anda büyüyen ve tüketen bir çeyrek

Oracle birinci mali çeyreğini yüzde 30 artışla 19,3 milyar dolar toplam gelir ve yüzde 121 artışla 7,4 milyar dolar bulut altyapısı geliriyle kapattı. Sözleşmeye bağlanmış ama henüz gelire yazılmamış iş hacmini gösteren kalan performans yükümlülükleri, bir yıl öncesine göre 209 milyar dolar artarak 664 milyar dolara ulaştı; üç ayda 30 milyar doların üzerinde yeni yapay zekâ bulut sözleşmesi imzalandı. Aynı dönemde bulut uygulamaları yüzde 10 büyüdü, yazılım geliri yüzde 3 geriledi; yani büyümenin neredeyse tamamı altyapı satırında duruyor.[1]

Nakit tablosu bu büyümenin bedelini gösteriyor. Faaliyetlerden gelen nakit yüzde 184 artışla 23 milyar dolara çıktı, yatırım harcaması 28,5 milyar dolara ulaştı ve çeyreğin serbest nakit akışı eksi 5 milyar dolar oldu. Aynı rakamın fiziksel karşılığı, bir önceki çeyreğin yaklaşık üç katına denk gelen 300.000'den fazla grafik işlem birimi ve 850 megavat ek veri merkezi kapasitesi. Düzeltilmiş faaliyet marjı yüzde 42; bu marj, satın alınan kapasitenin yıllara yayılan amortismanı kârdan düşülmeden önceki resmi veriyor.[1]

Ağustosta, çok yıllı imzaları çeyrekte yazdığı gelirin çok üzerinde olan bir şirkete bakarken, imzalanan tutarın bir takvime yayılarak gelire döndüğünü, o işi karşılayacak kapasitenin bedelinin ise peşin ödendiğini savunmuştum. Oracle aynı aritmetiği başka bir büyüklükte tekrarlıyor: 19,3 milyar dolarlık çeyrek gelirine karşılık 664 milyar dolarlık sözleşmeli iş ve bu işin büyük bölümü gelmeden harcanan 28,5 milyar dolarlık sermaye.[1], [3]

İki yazılım çeyreği, iki ayrı nakde dönüşüm

Adobe saatler sonra yüzde 13 artışla 6,76 milyar dolar gelir ve bir üçüncü çeyrek için en yüksek düzeyi olan 2,52 milyar dolarlık faaliyet nakdi açıkladı. Toplam yıllık yinelenen gelir 27,50 milyar dolar oldu; yapay zekâ odaklı ürünlere bağlı yıllık yinelenen gelir bir yıl öncesine göre yüzde 150'den fazla büyüdü. Şirket aynı üç ayda yaklaşık 9,5 milyon hisse geri aldı.[2]

İki şirket de yazılım satıyor ve ikisinin de geliri çeyrekte çift haneli büyüdü; benzerlik burada bitiyor. Adobe 6,76 milyar dolarlık gelirin 2,52 milyar dolarını faaliyet nakdine çevirdi ve geriye hisse geri alacak kadar da kaynak kaldı. Oracle 19,3 milyar dolarlık gelirden 23 milyar dolar faaliyet nakdi üretti, ardından sözleşmelerinin gerektirdiği kapasiteye 28,5 milyar dolar harcadı. Biri geliri dönem içinde nakde çeviriyor; diğeri nakdi, bedelini sonra çıkarması gereken kapasiteye çeviriyor.[1], [2]

Modeli taşıyan varsayım

Oracle tüm mali yıl için en az 90 milyar dolar gelir ve hisse başına 8,10 dolar düzeltilmiş kâr, ikinci çeyrek için de yüzde 30 ile yüzde 34 arası gelir büyümesi öngördüğünü bildirdi. Bu rakamlar, tek bir çeyrekte 28,5 milyar dolara satın alınmış kapasiteye dayanıyor. Tek bir varsayımı oynatın, 664 milyar doların ne hızla ve o kapasitenin amortismanı kâra yansıdıktan sonra hangi marjla gelire döndüğünü, bütün tablo onunla birlikte yer değiştirir. Bülten sözleşmeli tutarı ve sermaye çıkışını açıklıyor; dönüşüm takvimini açıklamıyor.[1]

Model kurmayı gerektirmeyen bir sınama var. Yatırım harcaması çeyrek başına 28,5 milyar dolar dolayında seyrederken faaliyet nakdi 23 milyar dolar civarında kalırsa, serbest nakit akışı eksi kalmayı sürdürür ve sözleşmeli tutar faaliyet dışı kaynaklardan finanse edilmeye devam eder. Alternatif okuma, bu çeyrekteki 300.000 grafik işlem biriminin öne çekilmiş bir teslimat olması ve aynı hızda yinelenmemesi olabilir; o durumda sipariş defterinde hiçbir şey değişmeden nakit tablosu kendini toparlar. Hangisinin geçerli olduğunu bir sonraki çeyrek tablosu gösterecek.[1]