İki yol ve tek belge koşulu

Temsilciler Meclisi perşembe günü, 29 Eylül 1977'den önce İspanyol yönetimindeki Batı Sahra'da doğan Sahralılara, hükümet kararnamesiyle verilen takdiri bir vatandaşlık olan 'carta de naturaleza' yoluyla vatandaşlık tanıyan ve birinci derece altsoylarına da başvurmak için beş yıl veren yasayı onayladı. Metin şimdi Senato'ya gidiyor; Senato metni onaylayabilir ya da değişikliklerle Kongre'ye iade edebilir.[1]

İkinci yol Medeni Kanun'dan geçiyor. Sahralıları İber Amerika ülkeleri, Andorra, Filipinler, Ekvator Ginesi ve Portekiz vatandaşlarıyla ve Sefarad kökenlilerle hukuken eşitliyor; bu da vatandaşlık başvurusu için gereken ikamet süresini iki yıla indiriyor. Parlamento kaynakları temmuzda yasadan 80.000 kişinin yararlanabileceğini hesapladı.[1]

İki yolun da ne kadar uzağa uzandığını bir belge koşulu belirliyor: başvuran, kökenini kanıtlayan resmî bir belge sunmak zorunda. Kaç kişinin vatandaşlık aldığını 80.000 tahmininden çok bu madde belirliyor, çünkü insanlardan 1977'de sona ermiş bir yönetim altındaki doğumu belgelemesini istiyor. Daha ılımlı bir okuma da mümkün: madde her vatandaşlık işleminde görülen olağan idari uygulama olabilir ve o döneme ait kütükler neredeyse her başvuranın koşulu karşılayacağı kadar eksiksiz çıkabilir.[1]

Bir İspanyol oylamasında Fas neden taraf

Fas'ın hak iddia ettiği topraklarda doğanlar arasından kimin İspanyol sayılacağına karar vermek, ikili bir sorunu iç siyasetin oylamasına çeviriyor ve meclis tam bu hat üzerinde bölündü. Yasa görüşmeye alınırken aleyhte oy veren PSOE bu kez destekledi; PP çekimser kaldı; Vox reddetti. Tasarıyı yaklaşık iki yıllık bekleyişin ardından meclisten geçiren Sahralı kökenli Sumar milletvekili Tesh Sidi, yasayı desteklememenin Fas'ın yanında durmak anlamına geldiğini söyledi; PP milletvekili Pedro Muñoz ise İspanya 2022'de Batı Sahra konumunu değiştirirken Pedro Sánchez'in karşılığında ne verdiğini partisinin hâlâ bilmediğini savundu.[1]

Fas'ın kendi kaldıracı o meclisten geçmiyor. Gizliliği kaldırılan belgeler, İspanya'nın Ulusal İstihbarat Merkezi CNI'nin 29 Temmuz'da Fas ve Ceuta makamlarına WhatsApp ve Facebook gruplarının göçmenleri ertesi gün geçmeye çağırdığını bildirdiğini, 30-31 Temmuz'da en az 72.000 kişinin Ceuta'ya geçtiğini gösteriyor. İspanya Kongre üzerinden hukuki statüyü değiştirebiliyor; Fas ise Ceuta'daki sınır çitinde insan sayısını değiştirebiliyor. İki araç farklı saatlerle işliyor ve yalnızca birinin ikinci bir meclise ihtiyacı var.[1], [2]

Şimdi içerik, sonra tarih

Ceuta'nın ardından açılan tartışmayı ele alan ağustos yazısı, İspanya'nın karşı önleminin içerik taşımadan tarih taşıdığını saptamıştı. Bu oylama eksik yarıyı tamamlıyor: ortada maddeler, kategoriler ve bir ispat yükü var. Metnin taşımadığı şey uygulanmaya başlayacağı gün ve o gün artık Senato'nun elinde.[3], [1]

Senato metni değişikliklerle geri gönderirse belirleyici oylama yeniden Kongre'ye döner ve en kırılgan maddeler PP'nin çıkarmayı denediği maddeler olur: İspanya'da ikamet etmemiş kişilere doğrudan vatandaşlık verilmesi ve birinci derece altsoy hakkı. Bu önergelerin hiçbiri Kongre'de kabul edilmedi. İzlenecek işaret, yıl bitmeden aynı metin üzerinde ikinci bir Kongre oylaması yapılması.[1]