Dosya ve onay zinciri
Avrupa Komisyonu 11 Eylül 2026'da Konsey'e, AB-Hindistan Serbest Ticaret Anlaşması'nı imzalama ve akdetme yetkisi isteyen önerilerini sundu. Dosyaya iliştirilen rakamlar büyük: Avrupa ürünlerine uygulanan gümrük vergilerinde yılda yaklaşık 4 milyar euro tasarruf sağlaması öngörülen indirimler; bunların karşısında yılda 180 milyar euroyu aşan AB-Hindistan mal ve hizmet ticareti ve mevcut ticaretin AB içinde ayakta tuttuğu 800.000'e yakın iş.[1]
Öneri bunların hiçbirini yürürlüğe koymuyor. Önce Konsey'in imza yetkisi vermesi gerekiyor; ardından anlaşmanın akdedilip yürürlüğe girebilmesi için Avrupa Parlamentosu'nun onayı isteniyor; Hindistan ise kendi iç onay süreçlerini yürütüyor. Dosya, Maros Sefcovic'in sonuçlanan anlaşmalar için kurduğu hızlı geçiş yöntemiyle ilerliyor. Bu onayların her biri kendi çoğunluğu ve kendi takvimi olan ayrı bir karar; öneri de bu yüzden bir kararı tamamlamaktan çok ileri taşıyor. Karşı okuma şudur: Konsey ile Parlamento, Komisyon'un takvimine uyarsa kalan adımlar birer formaliteye dönüşebilir; bu okumaya göre esas tercih çoktan yapılmıştır.[1]
Bir bildiri neyi taşıyabilir
Aynı hafta Yeni Delhi'de blok, küresel ticaretin, tedarik zincirlerinin ve enerji akışlarının sürmesini vurgulayan ortak bir bildiriyi oybirliğiyle kabul etti. Narendra Modi; Xi Jinping, Vladimir Putin, Masoud Pezeshkian, Abdulfettah es-Sisi, Abiy Ahmed ve Prabowo Subianto'yu ağırladı, Brezilya'yı Dışişleri Bakanı Mauro Vieira temsil etti. Üyeler, birçoğunun ticareti çarpıttığını söylediği ABD gümrük vergilerine itiraz etti.[2]
İki metni yan yana koyunca fark usule dair çıkıyor. Küresel ticaretin sürmesini vurgulayan ortak bildiri, kendisi için harekete geçmesi istenebilecek bir merci adlandırmıyor; Konsey'e gönderilen öneriler ise anlaşmanın hangi organların yetkisine ve onayına ihtiyaç duyduğunu ve bunu hangi sırayla vermeleri gerektiğini adlandırıyor. İkinci metnin görünür biçimde başarısız olabilmesi, birincisinin olamaması da bundan kaynaklanıyor.[1], [2]
Yıl dönümü bildirisi üzerine daha önceki bir yazı, metnin hangi maddesinin şimdiden mal taşıdığını sormuş ve yanıtı idari bir geçiş kolaylığında bulmuştu; bildirinin adını andığı koridor ise hâlâ planlanan bir hat olarak duruyordu. Küresel ticaretin sürmesini vurgulayan bir bildiri de aynı soruyu davet ediyor; bu kez ortada henüz bir yanıt yok.[3], [2]
İzlenecek adım
Sınavın bir tarihi var. Konsey, AB-Hindistan Serbest Ticaret Anlaşması'nın imzalanmasına yetki veren kararı 2026 sonundan önce kabul ederse, yılda yaklaşık 4 milyar euro tasarruf sağlaması öngörülen gümrük indirimleri adı konmuş ilk engeli aşmış olacak. Kabul etmezse anlaşma bugünkü yerinde kalacak, rakamlar da birer öngörü olarak duracak. Okunacak olan, yayımlanmış Konsey kararı ile AB ile Hindistan arasında imza için belirlenen tarihtir.[1]